شب تاب ایسا Firefly of Issa
ôbotaru yurari-yurari to tôri keri
Issa , 1819
A giant firefly:
That way, this way, that way, this -
And it passes by.
In my first version of this haiku I translated yurari-yurari as "swaying this way and that." I have since discovered that in Issa's time the word could signify a type of movement that is nimble and lighthearted; Kogo dai jiten (Shogakukan 1983) 1697.
شبتابی عظیم؛
لرزانْ لرزانْ
می گذرد.
ایسّا (۱۷۶۳ - ۱۸۲۷)
گمان نکنم که لرزانْلرزان ترجمهی درستی برای «یوراری یوراریتو» ژاپنی باشد. در چینی و ژاپنی مانند فارسی برخی صفات و قید به شکل مکرر به کار برده میشود مانند سوسو، اندکاندک، نرمنرم، و مانند اینها. یوراری-یوراری تو ، بیشتر، احساس را به خود متوجه میکند تا خِرد را، و از این رو به اصطلاحات مفهومی ِ انتزاعی، برگرداندنی نیست. یوراری-یوراری تو، حرکت بریده بریده ای را وصف می کند، اما خیلی بیش از اینهاست؛ این کلمه احساس های آزادی، دل آسودهگی، وقار، به شتاب در نیامدن و شتاب نداشتن ِ از هر چیز بیرونی را القا می کند. چون این احساس ما با فعل کردار ِ tori keri (=می گذرد) ترکیب شود، آنگاه شبتاب بسیار بزرگ، یادآور انسانی است که آزادی، بی باکی، و وقار فردی را با یک حالت گوشه گیری و فراغت از جهان زندگی میکند. شب تابی است که در هوا می رود و به زمین و پستی آن دل نبسته است.
— هایکو شعر ژاپنی از آغاز تا امروز گردآوری، برگردان و شرح : احمد شاملو، ع پاشایی نشر چشمه ، صفحه ۷۵ ، ۷۶
